Uçaklar yakıtsız, oteller kısıtlı: Küba'da turizm krizi

Donald Trump'ın adanın petrol arzını kesmeye yönelik adımlarının ardından ülkenin enerji krizi derinleşirken, Kübalı yetkililer uluslararası havayolu şirketlerine havalimanlarında yakıt ikmali yapamayacaklarını bildirdi.

Federal Havacılık İdaresi yayınladığı bildirilerle ABD'li havayolu şirketlerini uyararak uluslararası uçuşlarda yaygın olarak kullanılan Jet A-1 yakıtının Salı gününden itibaren Havana, Santiago de Cuba ve Varadero'dakiler de dahil olmak üzere Küba'nın uluslararası havalimanlarında bulunamayacağını ve en erken 11 Mart'a kadar da tekrar temin edilemeyeceğini duyurdu. 

Miami'den Küba'ya hiçbir uçuş iptal edilmedi, ancak düzenli havayolu şirketleri ve charter uçuşları gerçekleştiren şirketler duyurunun etkisini değerlendiriyorlardı.

Küba'da altı noktaya günde 11 uçuş gerçekleştiren American Airlines, “Durumu yakından takip ettiklerini” açıkladı, iptal bekleyip beklemediğini bildirmedi. 

Delta Air Lines ise Havana uçuşları üzerinde şu anda “operasyonel bir etki” olmadığını açıkladı.  Delta Miami'den Havana'ya günde bir gidiş-dönüş uçuş gerçekleştiriyor.

Miami'deki bir charter uçuş şirketinin yetkilisi uçuşlardaki yolcu ve bagaj yükünü azaltıp azaltmayacağını değerlendirdiğini, böylece uçakların yakıt ikmali yapmadan Havana'dan dönebileceğini söyledi. Temsilci, şirketin henüz uçuşları askıya almayı düşünmediğini de belirtti. 

Air Canada uçuşları askıya aldı

Air Canada, Küba'daki havalimanlarında yaşanan ciddi havacılık yakıtı kıtlığı nedeniyle Pazartesi günü Küba'ya tüm uçuşlarını askıya aldı. 

Havayolu şirketinden yapılan açıklamada, "Air Canada, adada devam eden havacılık yakıtı kıtlığı nedeniyle bugünden itibaren Küba'ya olan seferlerini askıya aldığını duyurdu. Önümüzdeki günlerde, havayolu şirketi, şu anda varış noktalarında bulunan yaklaşık 3.000 müşteriyi almak ve onları evlerine geri götürmek için güneye doğru boş uçuşlar gerçekleştirecektir" denildi. 

Şirket, kararın, Küba havalimanlarındaki havacılık yakıtı tedarikinin güvenilmezliği konusunda hükümetin uyarılarının ardından alındığını ve yakıtın 10 Şubat'tan itibaren ticari olarak temin edilemeyeceğinin tahmin edildiğini belirtti. Air Canada'nın, Küba'ya normal seferlerin gelecekte uygun bir tarihte yeniden başlatılması için durumu izleyeceği ifade edildi. 

Washington yönetiminin ablukası

Küba başka petrol kıtlığı dönemlerinde de benzer geçici uyarılarda bulunmuş olsa da bu kez durum farklı olabilir. Kübalı liderler, abd donanmasının Venezuela'dan adaya giden petrol sevkiyatını engellediği Aralık ayından bu yana petrol alamadıklarını kaydettiler.

Trump ayrıca kısa bir süre önce Meksika'ya adaya petrol göndermeyi durdurması için baskı yapmak amacıyla Küba'nın petrol tedarikçilerine gümrük vergisi uygulanmasını öngören bir kararname imzaladı. 

Danışmanlık veri ve analiz firması Kpler, Küba'nın bu yıl 9 Ocak'ta tek bir Meksika sevkiyatından 84 bin 900 varil aldığını bildirdi. 

Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum geçen hafta ulusal petrol şirketi Pemex'in sevkiyatları durdurduğunu ve tedariği yeniden başlatmak için ABD ile diplomatik bir çözüm bulmayı beklediğini doğruladı. 

Financial Times'ın haberine göre şirket, Küba'nın petrol rezervlerinin bu ay sonuna kadar tükeneceğini bildirdi. 

Havayolu şirketlerine yapılan uyarı adadaki kritik duruma işaret ediyor ve Küba'nın ana dış gelir kaynaklarından biri olan ve ülkenin ekonomik krizi son yıllarda derinleştikçe düşüşe geçen turizm endüstrisinin görünümünü daha da kötüleştirebilir. 

Küba yönetiminden kritik kısıtlamalar

Küba Başbakan Yardımcısı Oscar Pérez Oliva-Fraga, Cuma günü, hükümetin, özellikle iller arasında toplu taşımada ciddi kısıtlamalar, devlet çalışanları için dört günlük çalışma programı, okul saatlerinin azaltılması ve acil olmayan ameliyatların askıya alınmasını içeren bir kemer sıkma planının parçası olarak turistleri daha az sayıda otele “sıkıştırmayı” planladığını söyledi.

Hükümet ayrıca Küba pezosu ile benzin satışını durdurdu ve Miami-merkezli online süpermarketler ve özel işletmeler tarafından yapılan gıda teslimatlarını etkileyecek bir hamle olarak dolar ile satışları kısıtladı. 

Oliva-Fraga, bir gün önce ülkenin lideri Miguel Díaz-Canel tarafından belirlenen daha endişe verici tondan uzaklaşarak halka ülkenin “çökmeyeceği” konusunda güvence verdi.

Díaz-Canel halkı yakıt krizinin devletin gıda dağıtımını da etkileyeceği konusunda uyarmış ve  “Her yerde ne üretiliyorsa onu yiyeceğiz. Şu anda daha az yakıt varsa, gıda bir belediyeden diğerine taşınamayacaktır” demişti. 

Ayrıca halkın yemek pişirmek için “güneş fırınları” kullanmasını önerdi ve bu da sosyal medyayı kullanarak onun sözlerini ve 67 yıllık devrim adına daha fazla fedakârlık çağrısını sorgulayan birçok Kübalının alayına neden oldu.